Decydując się na macierzyństwo zastępcze, uczestnicy programu zastępczego myślą przede wszystkim o jego medycznych, prawnych i finansowych etapach i aspektach. Nie zawsze zwracają należytą uwagę na aspekty psychologiczne.
Jednak każdy z uczestników programu macierzyństwa zastępczego będzie przeżywał własne „dramaty psychologiczne” i trudne okresy w życiu, które wymagają uwagi i czasu.
Naukowcy uważali, że
W Brytyjskim Stowarzyszeniu Pracowników Socjalnych. (2018). Wytyczne dotyczące macierzyństwa zastępczego” BASW uznaje, że ustalenia dotyczące macierzyństwa zastępczego mogą mieć znaczące konsekwencje emocjonalne dla wszystkich zaangażowanych stron i podkreśla znaczenie badań psychologicznych i poradnictwa zarówno dla przyszłych rodziców, jak i surogatki. BASW podkreśla również potrzebę ciągłego wsparcia oraz znaczenie jasnej komunikacji i granic.
Amerykańskie Towarzystwo Medycyny Rozrodu (ASRM) uznaje potencjalny emocjonalny wpływ macierzyństwa zastępczego na wszystkie zaangażowane strony, w tym przyszłych rodziców, surogatkę i dziecko w „Opiece psychologicznej nad pacjentami z niepłodnością„: Standardy opieki”. Dokument podkreśla znaczenie badań psychologicznych i doradztwa dla wszystkich stron, a także stałego wsparcia w trakcie całego procesu.
Psychologiczne aspekty macierzyństwa zastępczego
Jeśli chodzi o zdrowie psychiczne, stres podczas programu macierzyństwa zastępczego może być mniejszy, jeśli oboje zamierzeni rodzice są genetycznymi rodzicami dziecka. Ale nie zawsze tak jest. Tak czy inaczej, nie można liczyć na całkowitą „psychologiczną bezbolesność” tego procesu.
Wpływ emocjonalny
Obawy pojawiają się już na pierwszym etapie, gdy para przechodzi wiele procedur medycznych, które są dość bolesne, krępujące i nieprzyjemne. Para nieustannie „wpuszcza” personel medyczny do swojego życia intymnego; doświadcza swojej kobiecej lub męskiej „porażki” przed innymi ludźmi – prawnikami, lekarzami, psychologami itp. Dlatego udział dawcy w programie może znacznie pogorszyć wszystkie te psychologiczne obawy pary. Dla niektórych potencjalnych rodziców wykorzystanie biomateriału dawcy jest jak „utrata nadziei” lub „porażka” w walce z niepłodnością.
Potem przychodzi kolejny trudny etap – wybór matki zastępczej (i dawcy, jeśli to konieczne), który jest testem uczuć dla pary. I znowu – oczekiwanie, obawy, nadzieje. Czy się uda, czy trzeba zaczynać wszystko od nowa? Jeśli się uda, to niepokój może nieco zelżeć – radość z udanej procedury na pewien czas przyćmi część napięcia psychicznego.
Zmagania z macierzyństwem zastępczym a zdrowie psychiczne
Ponadto program surogacji jest poważnym wyzwaniem dla kobiety, która zgłosiła się na ochotnika do noszenia dziecka dla pary. Mężowi matki zastępczej nie jest łatwo uświadomić sobie, że jego żona nosi cudze dziecko dla cudzej rodziny – może to wywołać u niego traumę.
Przy odpowiednim przygotowaniu na początkowym etapie, matki zastępcze mogą nie mieć znaczących problemów psychologicznych. Jednak nawet gdy potencjalni rodzice wybierają matkę zastępczą spośród kilku „kandydatek”, matki zastępcze mogą doświadczyć tak zwanego stanu „co jest ze mną nie tak”.
Z reguły część matek zastępczych doświadcza zmartwień i niepokoju podczas ciąży w związku z dzieckiem, które noszą. Chcą nie tylko z powodzeniem nosić dziecko, urodzić zdrowe dziecko, ale także martwią się o przyszłe życie dziecka. Zastanawiają się, czy rodzice genetyczni będą w stanie zapewnić urodzonemu dziecku niezbędną opiekę i uwagę.
Co dzieje się po narodzinach dziecka
Ogólnie rzecz biorąc, po urodzeniu dziecka, najczęściej wszyscy uczestnicy programu macierzyństwa zastępczego mogą być zaniepokojeni następującymi doświadczeniami psychologicznymi:
– Możliwa niestabilność psychiczna matki zastępczej po porodzie. Nawet wiedząc, że to dziecko „nie jest jej”, nie jest trudno zrozumieć matkę zastępczą, ponieważ nie można uwierzyć, że matka zastępcza w ogóle nie rozwija żadnych uczuć do dziecka. Kiedy przychodzi czas na oddanie dziecka rodzicom, dla wielu surogatek okazuje się to trudną sytuacją psychologiczną. Tutaj może pojawić się nie tylko poczucie niepewności co do wiarygodności przyszłych rodziców, ale także instynkt macierzyński, którego nie można całkowicie zneutralizować (wyłączyć). Te psychologiczne doświadczenia mogą być trudne do przeżycia. Dobrze jest, aby matka zastępcza szybko przestawiła się na własne dzieci, na które udział matki w programie również może mieć wpływ psychologiczny. Potrzebuje wokół siebie wspierających ludzi, którzy wypełnią jej życie przyjemnymi troskami i przywrócą jej zwykły rytm i sposób życia.
– Zamierzona matka może rozwinąć syndrom rozczarowania sobą. Po narodzinach dziecka niektóre przyszłe matki doświadczają nowego rozczarowania, ponieważ nigdy nie stały się matką, która je urodziła. W końcu nie przeszły przez całą serię etapów poczęcia i rozwoju nowego życia, nie żyły z dzieckiem przez proces ciąży i porodu. Dobrze byłoby, aby rodzice zastępczy aktywnie uczestniczyli w procesie ciąży tak często, jak to możliwe – pytali matkę zastępczą, jak się czuje, pozostawali w kontakcie i wiedzieli o stanie zdrowia matki zastępczej i dziecka. Obecność przy porodzie lub bezpośrednio po nim pomaga nawiązać więź z dzieckiem. Kontakt fizyczny i aktywna opieka nad dzieckiem mają ogromne znaczenie.
Przyszły ojciec może stać się „zbyt opiekuńczy” w stosunku do matki zastępczej. Podczas ciąży matki zastępczej przyszli ojcowie mogą się do niej przyzwyczaić, ponieważ wiedzą już prawie wszystko o jej zdrowiu i problemach. Po narodzinach dziecka uczucie wdzięczności może mieszać się z uczuciem troski. W tym okresie ojcowie mogą nie być w stanie natychmiast przestawić się tylko na dziecko i małżonkę, nawet jeśli ich małżonka naprawdę tego teraz potrzebuje. Dla jej kobiecego i macierzyńskiego postrzegania, nadmierna troska męża o matkę zastępczą w takim okresie, a nawet mówienie o jej stanie, może być psychologicznie traumatyczne. W tych czasach trzeba „zjednoczyć wysiłki” rodziny. Wzajemna troska, zwracanie uwagi na swoje uczucia, wspólna opieka nad dzieckiem pomogą dostroić się do zupełnie nowego etapu w rodzinie – teraz jesteście rodzicami swojego dziecka.
– Problemy psychologiczne przyszłych rodziców w związku z koniecznością odpowiadania na pytania innych osób dotyczące pochodzenia ich dziecka. Ważna jest również „opinia publiczna” – stosunek społeczeństwa do tych kwestii, które często jest uprzedzone do macierzyństwa zastępczego. Powrót do „społeczeństwa” może być niewygodny dla wszystkich uczestników programu. Konieczne jest wcześniejsze zadbanie o wszystkie możliwe wyjaśnienia „niewygodnych” pytań. O ile „rozgłosu” można uniknąć po prostu ukrywając fakt uczestnictwa w programie, o tyle ukrycie tego przed rodziną i bliskimi jest prawie niemożliwe. Matka zastępcza może mieć również problemy z mężem lub dziećmi w związku z uczestnictwem w Programie. Dobrze, jeśli istnieje możliwość skorzystania z pomocy psychologa, a także wsparcia bliskich, aby rodzina mogła wspólnie przejść przez trudny etap i zachować integralność.
Podkreślenie
Oczywiście macierzyństwo zastępcze wpływa na zdrowie psychiczne zarówno matki zastępczej, jak i przyszłych rodziców, powodując różne lęki, obawy i niepokoje u przyszłych rodziców. W wielu przypadkach mogą one stać się przeszkodą w realizacji marzenia – bycia rodzicami i posiadania rodziny z dziećmi.
Każdy przypadek jest indywidualny i wymaga specjalnego podejścia i zrozumienia. Konieczne jest zrozumienie wszystkich punktów i uzyskanie niezbędnych informacji i porad ekspertów, rozważenie za i przeciw oraz wysłuchanie swojego stosunku do tej kwestii. Być może pomoże ci to nie bać się i zrobić ten ważny krok w życiu przyszłych rodziców.
